Ankara'da Çocuk ve Ergen Terapi Yöntemleri

Oyun terapisinde oyuncaklar çocuğun kelimeleri, oyun ise cümleleri sayılır. Çocuk, güvenli ve yapılandırılmış bir ortamda seçtiği oyuncaklar aracılığıyla iç dünyasını, çatışmalarını ve korkularını dışa vurur. İyileştirici güç; duygusal rahatlama, kontrol duygusu ve özgüven gelişimi, zorlanılan durumların sembolik düzlemde yeniden canlandırılması ve güvenli ilişki yoluyla sağlıklı bağlanma üzerinden işler.

BDT, duygu ve davranışların olayları nasıl algıladığımıza bağlı olduğu ilkesine dayanan yapılandırılmış, hedef odaklı bir modeldir. Amaç; otomatik olumsuz düşünceleri fark etmek, gerçekçi olmayan yönlerini sorgulamak ve daha dengeli düşüncelerle değiştirmektir. Çocuklarda somut ve yaratıcı etkinliklerle zenginleştirilir: "düşünce-duygu-davranış" çizimleri, düşünce baloncukları, "düşünce avcısı" oyunları, nefes egzersizleri ve rol canlandırmaları. Ev ödevleriyle beceriler günlük hayata taşınır.

Bu modelde, ailede ortaya çıkan bir sorun (örneğin çocuktaki davranış bozukluğu) yalnızca o bireye ait değil, ailenin işleyişindeki bir aksaklığın belirtisi olarak görülür. Aile bir sistemdir; bir üyedeki değişim tüm sistemi etkiler. Seanslarda iletişim biçimleri, roller, sınırlar ve çatışma döngüleri gözlemlenir; amaç, iletişim kanallarını yeniden açmak ve işlevsiz kalıpları kırmaktır.

EMDR, travmatik yaşantıların yol açtığı belirtileri azaltmak için geliştirilmiş nöro-fizyolojik temelli bir yöntemdir. Travmatik anılar beynin doğal işleme mekanizmasında tıkanıklığa yol açabilir; EMDR, çift yönlü uyarım (göz hareketleri, dokunsal ya da işitsel) kullanarak beynin bu donmuş anıyı sağlıklı biçimde işlemesini destekler. Çocuklarda oyun ve sanat terapisi teknikleriyle bütünleştirilerek gelişimsel düzeye uyarlanır.

Mindfulness; anda olabilmek ve ortaya çıkan deneyimleri (duygu, düşünce, bedensel his) yargılamadan gözlemleyebilmek becerisidir. Çocuk ve ergenlere, hızla akan düşüncelerinin içinde boğulmak yerine onları bir nehrin kenarından izlemeyi öğretir; böylece dürtüsel tepki yerine bilinçli seçim yapabilir hale gelirler. Nefes farkındalığı, beden taraması ve düşünceleri bulutlar gibi gözlemleme pratikleri içerir; BDT ile birleştiğinde etkinliği artar.

Akran ilişkilerinde zorlanan, sosyal işaretleri okumakta güçlük çeken çocuklara yönelik yapılandırılmış bir programdır. Göz teması kurma, sıra bekleme, diyalog başlatma-sürdürme, duyguları tanıma, empati, çatışma çözme ve "hayır" diyebilme gibi beceriler; somut örnekler, rol oynamalar ve grup çalışmalarıyla adım adım öğretilir. Bazı çocuklar için sosyal etkileşim sezgisel değil, öğrenilen bir süreç haline gelir.

Çocuk hayatının önemli bir kısmını okulda geçirir; bu nedenle okul hem sorunların görüldüğü bir alan, hem de iyileşmenin destekleyici bir parçası olabilir. Sınıf içi davranış, akademik motivasyon, öğretmen-öğrenci ilişkisi ve okul-aile iş birliği konularında yapılandırılmış geri bildirim sağlanır; gerektiğinde okul rehberlik servisiyle koordineli çalışılır. Sınav koşullarında düzenleme, oturma düzeni ve bireyselleştirilmiş eğitim planı (BEP) için rehberlik sunulur.